قلب تهران در چاله تاریخی بلدیه – مرکز خیریه

از پروژه احیای میدان تاریخی به احیای یک ساختمان در میدان توپخانه تهران رسیدند، اما هر لحظه چاله گودشده می تواند یک فاجعه به وجود بیاورد
مشاور طرح ساماندهی و مرحله نظارت بر اجرا در طرح بلدیه میدان توپخانه می افزاید: من به عنوان یک معمار و شهرساز در تهران که حدود 60 سال است، پروژه های مختلفی را در تهران انجام می دهم، از مجموعه مخالفت ها و سنگ اندازی ها در 15 سال گذشته در شورای شهر تهران بیشتر برداشتم این است که عده ای نمی خواهند شهر صاحب فضاها و حقوق عمومی شهروندی شود، فضاهایی که متعلق به عامه ی مردم و شناسنامه، هویت و تاریخ این شهر است و می تواند تهران را به یک شهرِ شاداب، گردشگرپذیر و درآمدزا تبدیل کند.

سعید سادات نیا، عضو کمیته طرح ساماندهی میدان مشق نیز به ایسنا می گوید: این طرح از حدود 15 سالِ گذشته توسط مشاور در سه دوره تصویب شده و حتی با گرفتن تائیدیه کمیسیون ماده 5، به مرحله ی اجرا نیز رسیده است. در واقع به دنبال پروژه هایی که در ساختمان مرکزی تهران در میدان های حسن آباد، مشق، ایستگاه مترو امام خمینی، قورخانه و محوطه ی زیر آن و مجموعه های تجاری و خدماتی زیر میدان اجرائی شدند، در یک سلسله مراتب کاری نیز طرح طراحی شهری محوطه ابلاغ شد که این طراحی بعدا به طرحی در میدان امام خمینی (ره) منجر شد.

این معمار می گوید: پیشنهاد 25 سال پیش ما این است که میدان توپخانه به طرف بازار، خیابان باب همایون و ناصرخسرو و بقیه مسیرهای پیاده، مانند لاله زار به پیاده راه تبدیل شود و زندگی شبانه شاداب به محوطه برگردانده شود، در شرایطی که امروز در همه ی خیابان لاله زار فقط یک خانواده که ان هم سرایدار افغانی است، زندگی می کند. امروز زندگی را از این بخش ها گرفته ایم و ما به ازای آن شب مرگی در این مناطق قالب شده و بیشتر تبدیل به مراکز فساد، تباهی، فحشا و موادمخدر شده و کسی جرات نمی کند شب ها پا به این مناطق تاریخی بگذارد. متاسفانه این خصلت در منطقه غالب شده است.

سادات نیا ادامه می دهد: با تحمیل شدن نظر مخالف، محتوای اصلی ساختمان بلدیه به عنوان «خانه – شهر» باقی بماند و آن ثابت ماند، این یک دستاورد بزرگ بود که بلدیه سابق به خانه شهر تهران تبدیل و میدان توپخانه، نیز میدانِ خانه شهر باشد، از سوی دیگر کسی که وارد میدان می شود، حس وارد شدن به یک محوطه تاریخی فرهنگی را داشته باشد.

سید محمد بهشتی، رئیس پژوهشگاه سازمان میراث فرهنگی و گردشگری به عنوان یکی از اعضای کمیته ی طرح ساماندهی میدان مشق به ایسنا گفت: میدان امام (ره) جزو معدود پروژه هایی است که سال های سال روی آن کار شده و تمام مراحل کار را در میراث فرهنگی و کمیسیون ماده 5 پشت سر گذاشته است، در واقع آن یک طرح مشخص است.

رئیس ایکوم ایران با بیان این که طرحِ اصلی برای ایجاد ساختمان بلدیه بود، اما از نظر محتوایی می توانست این ساختمان ساخته شود و در آن یکسری فعالیت های عمومی به خصوص در ساعات بعدازظهر انجام شود. این پروژه در ارتباط با شورای شهر و شهرداری تهران یک امر عمومی تلقی می شود.

به گزارش ایسنا، هشدار شاکری از فاجعه ای که می تواند پیش روی میدان توپخانه باشد، نه فقط چاله ی ایجاد شده در ضلع شمالی میدان و مردمی که هر روز از کنارش می گذرند را تهدید می کند، بلکه همانطور که از نام پروژه مشخص است، این چاله درست در میدان مشق قرار دارد، میدانی که از هر جهت که به آن نگاه کنید با یک مجموعه ی تاریخی در اطرافش مواجه می شوید، از سمت غرب با محدوده ی باغ ملی، موزه ی ملی، خیابان سی تیر، موزه ی ارتباطات، موزه ی پست و نزدیک تر از همه موزه ی استاد صنعتی که تازه روحی به آن داده اند. از سمت شرق مجموعه ی بانک تجارت و همه ی ساختمان های تاریخی قرار گرفته در پشت آن و از سمت شمال لاله زار همه ی محدوده ی تاریخی فردوسی و اتحادیه و از سمت جنوب کاخ گلستان و محدوده ی تاریخی بازار تهران و حتی «اودلاجان».

او معتقد است: کشف هر نوع اثر یا محوطه ای در منطقه می تواند حتی به معرفی بهتر منطقه کمک کند و بخشی از محوطه به عنوان یک سایت موزه در معرض نمایش قرار گیرد.

از پروژه ی ساماندهی میدان توپخانه تا احیای ساختمان بلدیه

تهران می تواند یکی از شهرهای شاخص گردشگرپذیر دنیا باشد

سادات نیا با بیان این که خوشبختانه براساس توجه و تغییرات نگاهی که در طول بیش از بیست سال گذشته به مرور جذبِ این منطقه شده، اظهار می کند: به نظر می رسد زندگی به این مناطق در حال بازگشت است. شاهد هستیم که خانه ها و بناهای قدیمی به مرور در حال خریداری و احیا و تبدیل آن ها به گالری های هنری، کافه ها، هتل ها و مهمانسراهاست، خوشبختانه از سوی شهرداری نیز حمایت هایی انجام می شود، به مرور خیابان ها سنگفرش می شوند و غلبه ی اتومبیل های شخصی درخیابان ها در حال کاهش است.

او با اشاره به هشدار شاکری، عضو شورای شهر تهران مبنی بر احتمال فرو ریختن خیابان در میدان امام خمینی (ره)، نیز می گوید: به صرفه و صلاح مادی، معنوی و فرهنگی است که این پروژه اجرائی شود. به جای پُر کردن محوطه ی گودبرداری شده، باید استحکام بخشی و رفع خطر محوطه انجام شود که خود هزینه هایی را به دنبال دارد، وگرنه برای اجرائی کردن این پروژه در آینده باید بار دیگر هزینه کرد.

این عضو کمیته طرح ساماندهی میدان مشق با اشاره به پیگیری های معماران و کارشناسان و دوستداران حوزه ی میراث فرهنگی و شهرداری در طول 25 سال گذشته برای ساماندهی تهران قدیم، ادامه می دهد: بالاخره شهرداری کار وسیعی را در مرکز تاریخی و فرهنگی تهران آغاز کرد که یکی از نمادین ترین آن ها احیای میدان توپخانه است.

وی همچنین در پاسخ به این که آیا قبل از آغاز پروژه عملیات بررسی مطالعاتی در میدان توپخانه با هدف مطالعه ی کامل محوطه و احتمال تخریب محوطه یا اثر باستانی در این منطقه انجام شد؟ می گوید: پروژه ی تهیه شده برای این محوطه، اجرای یک میدان تاریخی بود، اگر در زمان آغاز کار یا انجام گودبرداری، احتمال برخورد با آثار تاریخی وجود داشته باشد، پیمانکارانِ پروژه موظف به توجه و اعلام آن به میراث فرهنگی هستند، بنابراین پروژه می تواند زیر نظر میراث فرهنگی ادامه پیدا کند و حتی به گونه ای باشد که به ارزش های میدان اضافه شود.

او با بیان این که در سلسله مراتب پروژه، برای این طرح یک کمیته ی راهبردی شامل 15 نفر از اساتید تشکیل شد و سه مرتبه تجدید قرارداد طراحی شهری با شهرداری امضا شد، ادامه می دهد: در آخرین حدود پنج سال پیش توسط سازمان زیباسازی، تجدید قراداد طراحی شهری انجام شد، پس از آن در میدان امام یک قراداد طراحی شهری برای محوطه های پیرامون میدان امضا شد و از ان طرح به این پروژه رسیدیم که میدان امام خمینی (ره) – توپخانه – باید به عنوان خاطره انگیزترین و نمادین ترین محوطه ی شهری مرکز تاریخی فرهنگی تهران بازسازی شود.

شورای شهر از ما بخواهد در صحن شورا پاسخگو باشیم

به جای پُر کردن گود در میدان توپخانه، پروژه احیا شود

او کشف اسکلت یک بانوی هفت هزار ساله منسوب به مسافر چشمه علی را که تاریخ تهران را دست کم تا هفت هزار سال عقب برد، نمونه ی دیگری از هویت و تمدن در تهران می داند و می گوید: با وجود این ریشه، تاریخ و فرهنگ، متاسفانه امروز ما تاریخ و فرهنگ خود را مفت فروخته ایم.

وی تاکید می کند: بهتر است به جای این که بنشینند و فقط بگویند فلان طرح این مشکل را دارد اول از کارشناسان نظرخواهی کنند.

سادات نیا با اشاره به این که بر اساس طرح تهیه شده، پروژه ی خانه شهر، دارای مجموعه ای شامل یک سالن اجتماعاتِ 400 نفر، کافه کتاب و مجموعه های خدماتی تعبیه شده و مسیری از طبقه منهای دو به مترو میدان امام (ره) تعریف شده است، ادامه می دهد: امروز این طرح با وجود چالش های بسیار به بخش فنی و عمرانی شهر تهران سپرده شده تا روی تعمیر لپ تاپ ایسوس اجرا کنترل داشته باشند، پیمانکار طرح نیز با انجام گودبرداری، کنترل های بسیار دقیقی را با توجه به این که دو خط تقاطع مترو از این ایستگاه می گذرد، انجام داده است، حتی ما یک میلی متر اجازه ی فرونشست به زمین نداده ایم، چه برسد به این که دیوارها ریزش کنند. بنابراین کار با دقت بسیار بالا و با کنترل و بالاترین سطح تخصصی در شهرداری تهران و در بخش مشاوره در حال اجرائی شدن است.

این عضو هیئت تعمیرات موبایل مدیره انجمن صنفی مهندسان مشاور معمار و شهرساز ایران، در توضیح روند اجرائی شدن احیای ساختمان بلدیه تهران، توضیح می دهد: فندانسیون طرح در حال اجرائی شدن است، در دوره ای به دلیل تغییرات مدیریتی کارمتوقف شده بود. بیشترین چیزی که کار را متوقف کرد اختلاف نظر مهدی چمران، رئیس شورای سابق شهر تهران بود، او طرح را در مرحله ی اجرا متوقف و تغییر داد.

چاله میدان توپخانه و تاریخ محو شده در آموزشگاه تعمیرات موبایل آن

وی با اشاره به ناایمن بودن گود میدان امام (ره) – در ضلع جنوبی میدان امام خمینی (ره) – گفت: برای چندمین بار به شهرداری تذکر می دهیم که وضعیت گود میدان امام (ره) مناسب نیست. این گود در یکی از شریان های پر تردد واقع شده که به علت وجود خاک دستی و نیز گذر تاسیسات آب بسیار خطرناک بوده و متاسفانه رها شده است. در این سازه می خواهند تصویر خانه شهر را به معرض نمایش بگذارند. ریزش این گود بسیار خرید بلیط هواپیما محتمل است و تا قبل از اینکه اتفاق ناگواری بیافتد، باید فکری به حال این گود کرد.»

او با بیان این که علت تمام نشدن این پروژه را تا امروز نمی داند، در حالی که می توانست یک اتفاق بسیار خوب باشد، ادامه می دهد: این طرح مراحل تصویب را گذرانده و اداره کل میراث فرهنگی استان تهران آن را تصویب کرده و در کمیسیون ماده 5 نیز با هدف اجرائی شدن به تصویب رسیده است.

قرار بود میدانی تاریخی احیا آموزش تعمیرات موبایل شود

وی با اشاره به این که طرح با تصویب و تائید نظر بالاترین سطح کارشناسان معمار در کشور کار شده بود، بیان می کند: با این وجود رئیس وقت شورای شهر با بیان اینکه این طرح متعلق به دوره های تاریخی گذشته است و دوران امروز متعلق نیست، اعتقاد داشت: باید میدان را بزرگتر کنیم و برای این اقدام همه ی بخش های شمالی میدان توپخانه باید تخریب شوند، اقدامی که دست کم با توجه به هزینه ها امکان تعمیر گوشی پذیر نبود.

وی با تاکید بر این که روی کاربری نهایی این ساختمان بحث بود، ادامه می دهد: این که فرم ساختمان ساخته شود یا به صورت موزه یا تالارِ خود شهر عمل کند، صحبت می شود. اما در هر حال بخش بیرونی آن در ارتباط با مردم است و مردم با آن سازه ی شهر در ارتباط مستقیم خواهند بود.

سادات نیا در بررسی وضعیت مناطق مختلف تهران توضیح می دهد: منطقه مرکزی تهران در گذشته دچار شب مرگی بود و تمام محوطه اپل سنتر ی مرکزی مانند میدان حسن اباد تبدیل به یک منطقه کاسب کاری شده بود. میدان حسن آباد 25 سال پیش احیا شد و امروز مرکز تاریخ تهران و امروز به عنوان یک محیط خاطرانگیز و سمبل شناخته می شود، در جالی که پیش از این یک مخروبه بود که با طرح مترو که توسط فرانسوی ها تهیه شده بود، تخریب شده و چیزی از آن باقی نمی ماند، همان طور که یک چهارم دور میدان را تخریب کرده و بانک ساخته شد. هر چند تمام کوچه پس کوچه های تعمیر لپ تاپ پشت میدان امروز در حال با تخریب های گسترده مواجه شده اند.

این در حالی است که از حداقل 15 سال پیش تا امروز و با آغاز تهیه ی طرح ساماندهی میدان مشق تهران، کمیته ای با عنوان کمیته ی راهبردی ساماندهی میدان مشق تشکیل و طرح آن سه بار به کمیسیون ماده 5 رفت، اما به نظر می رسد هنوز مشکلات این طرح پایانی ندارد. طرحی که قرار بود همه میدان مشق را در بربگیرد، امروز فقط به نقطه ای در ضلع شمالی میدان تعمیرات تخصصی لپ تاپ توپخانه و ابتدای خیابان فردوسی (پشت شهرداری) محدود شد و نام «احیای ساختمان بلدیه» به خود گرفت.

به گزارش ایسنا، مدتی پیش علی محمد سعادتی، قائم مقام شهردار منطقه 12 تهران در صفحه شخصی خود در فضای مجازی تصاویری سه بعدی با عنوان «خانه شهر» تهران منتشر کرد، تصاویری که براساس توضیحات آن، به نظر می رسد قرار است کل محوطه ی میدان توپخانه را در برگیرد.

حتی یک میلی متر اجازه فرونشست تیک بان به زمین نداده ایم

مشاور طرح ساماندهی و مرحله نظارت بر اجرا در طرح بلدیه میدان توپخانه با تاکید بر این که این که هنوز در برخی از مناطق تاریخی تهران فکر می کنند باید اتومبیل خود را زیر سر گذاشته و بخوابند، می گوید: این اتفاق در محوطه های تاریخی و فرهنگی یک فاجعه است.

وی ادامه می دهد: از استانبول تا پاریس، بارسلون تا بسیاری از شهرهای دیگر با این خصوصیات نمونه ی واضحی از این تعمیرات گوشی نوع استفاده از فضاهای شهری هستند، در حالی که تهران با تاریخ چند هزار ساله ی خود که 400 سال است به عنوان یک شهر جدید در کشور و 200 سال به عنوان پایتخت زندگی می کند، هویت و تاریخ جداگانه ای دارد.

مشاور طرح ساماندهی و مرحله نظارت بر اجرا در طرح بلدیه میدان توپخانه توضیح می دهد: در این راستا بررسی ها بسیار گسترده ای انجام و یک تیم کارشناسی با عنوان تیم راهبردی شامل افرادی مانند سید محمد بهشتی، آموزش تعمیرات موبایل رایگان مهدی حجت، اسکندر مختاری، محسن حبیبی و دکتر شکوری، پرژه ی طراحی را به عهده گرفت، در ادامه با کنترل مستقیم و جلسات مداوم با این تیم، طراحی میدان توپخانه انجام و در مرحله فاز یک تصویب و فاز دو آغاز شد. آن پروژه در حال نزدیک شدن به مراحل اجرائی بود که مستقیما با مخالفت رئیس شورای شهر گذشته، مواجه شد، مخالفت به مراحل بالاتر، به بازنگری پروژه منجر شد.

از تعمیرات موبایل,آموزش تعمیرات موبایل, تعمیرات لپ تاپ پروژه احیای میدان تاریخی به احیای یک ساختمان در میدان توپخانه تهران رسیدند، اما هر لحظه چاله گودشده می تواند یک فاجعه به وجود بیاورد.

سید احمد محیط طباطبایی، پژوهشگر تهران قدیم و عضو کمیته ی طرح ساماندهی میدان مشق نیز در این زمینه توضیح می دهد: کمیته ی طرح ساماندهی میدان مشق احیای ساختمان بلدیه را در دستور کار داشت، بنابراین با تصویب طرح کلی، در بهترین حالت بلیط کیش باید کار مطالعاتی و فنی نیز انجام شود و با نظارت افراد، به عنوان یک اولویت، می تواند در مرکز تهران، آن سریع تر ساخته و احیا شود.

سعادتی در توضیح یکی از تصویرها نوشته است: «طرح مصوب برای میدان توپخانه، بازسازی ساختمان بلدیه به عنوان یک مرکز فرهنگی هنری در قلب تاریخی تهران که در سال 1348 تخریب شده، در دستور کار شهرداری تهران قرار دارد.»

او با تاکید بر این که در این شرایط شورای خرید بلیط هواپیما ماهان شهر باید با بخش زیر مجموعه ی خود یعنی قسمت فنی و عمرانی شهر تهران قضیه را بررسی کند، بیان می کند: باید از این بخش اطلاعات گرفته شود. ما نیز به عنوان مشاور حاضر هستیم تا هر گاه لازم باشد در صحن شورای شهر توضیحات لازم را ارائه داده و از روند پروژه بگوئیم.

او گفت: «در تذکری چندباره به شهرداری یادآوری می کنیم که وضعیت گود میدان امام خمینی (ره) مناسب نیست و احتمال ریزش جدی است.»

این نمایندگی اپل معمار در ادامه مرکز تاریخی فرهنگی تهران یعنی حصار ناصری را در محدوده های مرکزی تهران دارای پتانسیل بسیار قوی می داند و بیان می کند: آن می تواند یک موتور محرک در تهران باشد، مانند بسیاری از شهرهای بزرگ دنیا و مراکز بسیاری از شهرهای شاخص و تاریخ مند در دنیا، اتفاقی که تهران نیز می تواند در آن سهیم باشد.

این عضو کمیته طرح ساماندهی میدان مشق ادامه می دهد: خوشحال می شوم که شورای شهر تهران تعمیرات 118 به صورت جدی از ما بخواهد تا با حضور در صحن شورای شهر و با کمک همکاران شهرداری در بخش فنی و عمرانی شهر تهران توضیحات کامل درباره ی این پروژه بدهیم، یک بازدید محلی داشته باشیم و بگوئیم چه اتفاقاتی قرار است در این محوطه رخ دهد. امیدواریم آقایان پشتیبان این باشند تا حقوق عمومی در شهر ایجاد شود.

او میدان امام خمینی (ره) تهران را یک محوطه ی تاریخ مند می داند و ادامه می دهد: مهمترین اتفاقات بلیط هواپیما شهر در این میدان و توسط برخی افراد مهمِ خاطره انگیز از آدم ها، اتفاقات و آن چه که بر سر این تهران از دوره قاجار تا امروز، پیش آمده است. بنابراین مجموعه این تیم از پروژه ی اصلی به عنوان ساماندهی میدان مشق کوتاه آمدند تا دست کم خانه شهر وجود داشته باشد، بنابراین با یکسری تغییرات بار دیگر طراحی و بازنگری برای ساختمان بلدیه انجام شد، محتوای خانه شهر را نگه داشتند.

از حدود سه سال قبل گودبرداری بلیط هواپیمایی در این منطقه آغاز شد و در میانه های راه مدتی پروژه متوقف بود اما ادامه ی کار بار دیگر آغاز شد، تا حدود دو ههفته ی گذشته که اقبال شاکری، رییس کمیته عمران شورای اسلامی شهر تهران در سیصد و شصت و چهارمین جلسه ی شورای شهر تهران، از یک احتمال صحبت کرد، احتمالی که هشدار هم داشت.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *